Türk Patent

Türk Patent

Türkiye' de Fikri Sınai Mülkiyet Hakları ile benzer hukuki kaynak, 1870'lere kadar dayanmaktadır. 1871 tarihli Eşya-i Ticariyeye Mahsus Alamet-i Farikalara Dair Nizamnameve 1879 tarihli İhtira Beratı Kanunu, marka ve patent konularında ki yasal korumanın temelini oluşturmaktadır.


Daha sonrasında Cumhuriyetin ilk yıllarında "Sınai Mülkiyetin Korunması için Uluslararası Bir Birlik Oluşturulması Hakkındaki Paris Sözleşmesi'ne" 1925 yılında Türkiye katılım sağlamıştır.

1965 yılında 551 sayılı "Marka Kanunu" yürürlüğe girmiştir ve 1976 yılında "Dünya Fikri Mülkiyet Teşkilatı (WIPO) Kuruluş Anlaşması” na katılım sağlanmıştır.


24 Haziran 1994 tarihinde, 544 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığına bağlı, idari ve mali özerkliğe sahip olarak kurulan (TPE) Türk Patent Enstitüsü, sınai mülkiyet hakları alanında faliyetlerine başlamıştır. 544 Sayılı KHK'nın güncel hale getirilmesi ve kanunlaştırılması için 19 Kasım 2003 tarihinde "5000 Sayılı Türk Patent Enstitüsü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun" yürürlüğe girmiştir. 22 Aralık 2016 tarih ve 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ile Kurumun adı, “Türk Patent ve Marka Kurumu”, kısa adı ise “TÜRK PATENT” olarak değiştirilmiştir.


Gümrük birliği hazırlık sürecinde, "Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) Kuruluş Anlaşması" ve ek olarak "Ticaretle Bağlantılı Fikri Mülkiyet Hakları Antlaşmasından" (TRIPS) ve yine Gümrük Birliği'nden kaynaklanan yükümlülükler için, 1995 yılında TÜRK PATENT nezdinde patent, marka, endüstriyel tasarım ve coğrafi işaretler için KHK yürürlüğe konmuştur. 22.04.2004 Tarihli ve 5147 Sayılı Entegre Devre Topoğrafyalarının Korunması Hakkında Kanun’un yürürlüğe girmesi ile mevzuat tamamlanmıştır.

1994' ten günümüze kadar toplamda 13 uluslararası anlaşmaya ülke olarak taraf olunmuş,Yurt çapında ihtisas mahkemeleri kurulmuştur. Yönetmeliklerle iptal edilen hükümler nedeniyle oluşan yasal boşluğu gidermek ve daha etkin bir sınai mülkiyet sistemine geçmek, özellikle patent, faydalı model ve tasarımlarda kapsayan ve 10 Ocak 2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ile marka, patent, tasarım ve coğrafi işaretler için ayrı ayrı düzenlenen KHK'ler tek çatı altında toplanmış oldu.


Türk Patent ve Marka Kurumu, Dünya Fikri Mülkiyet Teşkilatı (WIPO) nezdinde “Araştırma ve İnceleme Otoritesi” olmuş, TÜRKPATENT - WIPO - Ankara Üniversitesi işbirliğin de 2017 itibariyle fikri mülkiyet yüksek lisans programı başlatmış ayrıca fikri mülkiyet alanının tüm eğitim ihtiyaçlarına yönelik faaliyetler gerçekleştirecek olan “Fikri Mülkiyet Akademisi”, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun yürürlüğe girmesi ile kurulmuştur.